Motor Gelişim Alanları

Motor Gelişim Alanları

Çocuğun günlük aktivitelerindeki hareket modelleri iki büyük kategoride toplanır.

çocuklar için spor aktiviteleri çocuklar için spor hareketleri çocuklar için spor salonu 3- 4 yaş spor faaliyetleri okul öncesi spor oyunları hareket gelişimi eğitimi motor gelişim alanları1 – Küçük Kas Hareketleri
(Obje Kullanma)

Manipülatif beceri olarak tanımlanan eli ve ayağı kullanma becerilerini ve nesne kontrol becerilerini kapsar. Merkezden dışa gelişim ilkesine göre, küçük kas hareketlerinin gelişimi büyük kas hareketlerinin gelişimini izlemektedir.

2 – Büyük Kas Hareketleri
(Bedeni Kullanma)

a) Lokomotor Hareketler; yürüme, koşma gibi yer değiştirmeyi gerektiren hareketler.
b) Lokomotor Olmayan Hareketler; yer değiştirmeden yapılan dönme, eğilme, salınım gibi hareketler.
c) Denge; bir yerde belirli bir pozisyonu sürdürme hareketleri.

Okul Öncesi Dönemde Hareketin Önemi

Çocuk durmadan hareket eden, tümüyle etkin bir varlıktır. Özellikle yürümeye başladıktan sonra sürekli hareket hâlindedir. Çocuk, organlarını çalıştırmak, iskelet yapısını kuvvetlendirmek, ciğerlerini geliştirmek, kanını harekete geçirmek ve sinir-kas bağlantılarını kuvvetlendirmek için harekete muhtaçtır. Bu hareketlilik çocuğun hem fazla enerjisinin harcanmasını, hem de bol bol besin ve oksijen alarak büyümesini sağlar. Görüldüğü gibi çocuğun gelişmesi için vücut organlarını çalıştırması son derece önemlidir.

Hareket, sadece benliğin bir görüntüsü değil aynı zamanda bilincin gelişmesinde de kaçınılmaz bir etkendir. Benliği dış gerçekle açık seçik ilişkiye koyan şey, hareketten başka nedir ki?

Çocuk hareket ederek büyüdüğü için, beden hareketi ona alacağı besin kadar gereklidir. Bu bakımdan onun koşmasına, tırmanmasına, zıplamasına, atlamasına uygun bir ortam hazırlamak ve bunları yapabilmesi için çocuğa izin vermek zorunlu görünmektedir. Gerek evde gerekse okulda çocuğu zorla hareketsiz bırakmak ailenin ve okulun yaptığı en büyük hatalardan biridir. Oysa biyolojik bir anlam taşıyan hareket, doğal bir istektir.

Demek ki hareket ya da bedensel faaliyet, dışarıdan alınan izlenimlere bağlı zihinsel gelişimde önemli bir etkendir.

çocuklar için spor aktiviteleri çocuklar için spor hareketleri çocuklar için spor salonu 3 - 4 - 5 yaş spor faaliyetleri okul öncesi spor oyunları hareket gelişimi eğitimi motor gelişim alanları

Çocuğun ilk öğrendiği hareket biçimlerinden birisi el-göz koordinasyonudur. Burada eller ve gözlerin paralel çalışması önemlidir. Eller ve gözler arasındaki bu hareket müşterekliği çok karmaşıktır, mükemmelleşmesi güçtür ve zaman ister. Bu beceri çocuğun becerebildiği en güç işlerden birisidir. İnsan beyninin gelişmesi, ellerin hareketlerdeki dengesi ile bağlantılıdır. Bunun başlangıcı da ilk çocukluk dönemine rastlar. Psikologlar, beynin gelişmesinin büyük oranda ellerin gelişimine bağlı olduğunu kabul etmektedir.

Eğitimciler el göz hareketleri, konuşma ve yazma sistemi arasındaki ilişkiyi önemli bulurlar. Hareketler insanın davranışlarının gelişmelerine yol açmış el kol koordinasyonu ile alet kullanma davranışlarındaki araştırmaya yönelik olgulara yol açmıştır. Dolayısıyla tüm bilinçli davranışların temeli kaslarının gelişmesi ve kontrolü sonucu ortaya çıkar.

Hareketin, insan gelişimindeki önemini tartışmaya bile gerek olmadığını düşünen Montessori, hazırladığı eğitim programında çocukların serbestçe hareket edebilmelerine büyük önem vermiş, kullandığı materyallerde de çocuğun hareket becerisini geliştirmesine ilişkin çeşitli egzersizlere yer vermiştir. Onun için önemli olan çocuğun doğal olarak yaptığı hareketleridir. Sonuçta tüm öğrenmelerin bir duyu-hareket temeli olduğu kabul edilir.

Okul öncesi çağı çocuklarının en belirgin özelliklerinden biri hareketli olmaları ise; çocukların bu hareket ihtiyacını karşılayacak en uygun etkinliklerden biri de beden eğitimi çalışmalarıdır. Bu çalışmalar çocuğun kas koordinasyonunun, dayanıklılığının, kuvvet ve esnekliğinin geliştirilmesinde büyük önem taşır. Bunun yanı sıra bu çalışmalar sırasında çocuk daha sağlıklı daha mutlu bir birey olur. Çocuğun kendi kendine bir şeyler yaptığını fark etmesi onun daha güvenli ve bağımsız olmasını sağlar.

Montessori’ye göre, çocuğun çevresi ile olan etkileşimi, onun fiziksel ve zihinsel birliğini ortaya çıkarır. Ona göre hareket, çocuğun diğer etkinliklerinden ayrı bir şey değildir. Bu nedenle eğitim programlarında çocuğun hareket edebilmesini sağlayıcı etkinlikler önemli bir yer tutar.

KAYNAKÇA:
( 0-6 Yaş Çocuklarda Hareket Gelişimi, Motor Gelişim Alanları,
Okul Öncesi Dönemde Hareket Gelişimi yazıları için)

GALLAHUE; D. (1982). Understanding Motor Development in Children, John Wiley&Sons, New York.

GÖDE, O. – KÖKSAL, N. (1996). “Eğitim-Öğretimdeki Yeni Gelişmeler Işığında Okul Öncesi Kurumlarda ve İlkokullarda Hareket Öğretiminden Spor Eğitimine Geçiş” Eğitim-Sanat Kültür Dergisi, Sayı: 131, M.E.B. Yayınları, İstanbul.

GÜVEN, N. (1987). “Okul Öncesi Dönemde Beden Eğitimi Çalışmalarının Önemi” YA-PA 5. Okul Öncesi Eğitimi ve Yaygınlaştırılması Semineri, YA-PA Yayın Pazarlama San. Ltd. Şti., İstanbul.

GÜVEN, N. (1979). “Okul Öncesi Dönemde Matematik Eğitimi” 6. YA-PA Okul Öncesi Eğitimi ve Yaygınlaştırılması Semineri, YA-PA Yayıncılık, İstanbul.

KASAP, H. (1989). Beden Eğitimi ve Spora Giriş Ders Notları, Marmara Üniversitesi, İstanbul.

OKTAY, A. (1987). “Okul Öncesi Eğitimde Çağdaş Bir yaklaşım: Montessori Yöntemi” 5. YA-PA Okul Öncesi Eğitimi ve Yaygınlaştırılması Semineri, YA-Pa Yayıncılık, İstanbul.

ÖZCAN, A. O. (1994). Çocukta Hareket Gelişimi ve Eğitimi Ders Notu, İstanbul.

ÖZER, Dilara ve Kamil. (1998). Çocuklarda Motor Gelişim, Antalya.

SÜKAN, Z. (1993). Okul Öncesi Etkinlikleri, M.E. Basımevi, İstanbul.

TU⁄RUL, B. (1994). “Farklı Etkinlik Programlarının Çocukların Ruhsal Uyum Davranışları, Arkadaş Grubundaki Kabul Düzeyleri ve Oyun Davranışları Üzerindeki Etkisinin İncelenmesi” 10. YA-PA Okul Öncesi Eğitimi ve Yaygınlaştırılması Semineri, YA-PA Yayın Pazarlama Ltd Şti, İstanbul.

Yorum yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir